Szkolne projekty ochrony przyrody

Bardzo efektywnym sposobem kształcenia społecznych kompetencji w dziedzinie czynnej ochrony przyrody jest metoda szkolnego projektu, polegająca na oddolnym budowaniu przez szkoły i realizacji w lokalnych społecznościach małych programów działań. Aby skutecznie zaplanować, zrealizować i ocenić projekt jego uczestnicy muszą bowiem nabywać i doskonalić szereg kompetencji, które podnoszą poziom wiedzy i umiejętności, a w dalszej perspektywie przygotowują również do pracy zawodowej. Szkolne projekty ochrony przyrody wymagają udziału partnerów z różnych sektorów, tworząc tym samym szansę na budowanie lokalnego społeczeństwa obywatelskiego.

Głównym celem szkolnych projektów jest zmotywowanie lokalnych społeczności do poznania i docenienia najważniejszych wartości lokalnej przyrody oraz podjęcia bezpośredniego zaangażowania w życie społeczne i działania międzysektorowe dla jej czynnej ochrony.

Każdy problem ochrony miejsc cennych przyrodniczo ma swoją własną specyfikę, dlatego nie da się stworzyć jednego scenariusza szkolnego projektu. Można natomiast zorganizować działania projektowe w pewien logiczny schemat, który wypełnia się rzeczywistością właściwą dla miejsca, problemów, możliwości. Przedstawione poniżej wytyczne są więc uniwersalne w stosunku do podejmowanych treści, lokalnych uwarunkowań i specyfiki konkretnych szkolnych projektów ochrony przyrody. Zgodnie z założeniami metodycznymi szkolnego projektu będą więc one przebiegać w następującej kolejności:

1. Wzbudzanie i kształtowanie pozytywnego stosunku emocjonalnego, postaw szacunku dla przyrody oraz zrozumienia założeń zrównoważonego rozwoju, również w bezpośrednich działaniach dla przyrody (na każdym etapie realizacji).
2. Samodzielna identyfikacja, obserwacja i wzbudzanie ciekawości poznawczej w stosunku do najważniejszych wartości lokalnego środowiska przyrodniczego.
3. Identyfikacja kluczowych zagrożeń dla najcenniejszych przyrodniczo miejsc.
4. Podjęcie szerokiej i wieloaspektowej analizy zastanych problemów oraz prób odnajdowania metod przeciwdziałania im, wraz z pozyskiwaniem kompetentnych sojuszników.
5. Podjęcie osobistych działań nas rzecz zapewnienia właściwego stanu ochrony miejsc cennych przyrodniczo w najbliższej okolicy (pkt. 2, 3, 4 i 5 we współpracy z jednostkami ochrony przyrody, administracyjnymi, lokalnymi organizacjami ekologicznymi itp.).
6. Zapewnienie trwałości efektów projektów, tzn. zaplanowanie działań długodystansowych oraz sprawnie działającego systemu strażników najważniejszych wartości lokalnej przyrody.

Realizacja szkolnych projektów ochrony przyrody ostatecznie skutkuje poprawą stanu ochrony najważniejszych lokalnych wartości przyrodniczych, jak również podnosi poziom kwalifikacji zawodowych nauczycieli przedmiotów przyrodniczych w zakresie dalszego prowadzenia edukacji dla zrównoważonego rozwoju.

Więcej informacji nt. szkolnych projektów znajdą Państwo w 3 zeszycie ekologicznym, pt.: Ekologiczny projekt w kompetentnej szkole, czyli o szkolnych projektach ochrony lokalnej przyrody realizowanych w ramach kampanii „Szkoły dla przyrody” (PDF, 4,1 MB) pod red. Marka Kaczmarzyka.

W ramach Kampanii „Szkoły dla przyrody” powołana została grupa robocza ds. implementacji metody szkolnego projektu ochrony przyrody, złożona z nauczycieli (ale również lokalnych przyrodników, dziennikarzy, przedstawicieli organizacji społecznych) którzy w swych lokalnych społecznościach realizują aż 10 modelowych szkolnych projektów. Ich głównym zadaniem jest stworzenie zestawu dobrych praktyk realizacji tego typu projektów, które po zakończeniu prac zostaną opublikowane na stronie internetowej Kampanii „Szkoły dla przyrody”.

Pobierz pliki:

• Podstawa Programowa Kształcenia Ogólnego a szkolne projekty ochrony przyrody | doc
• Kompetencje kluczowe kształcone podczas pracy metodą szkolnego projektu ochrony przyrody | doc