Jesteś tutaj: O Pracowni / Raporty / Raport Pracowni 2002
Styczeń
17 stycznia na Wydziale Biologii i Ochrony Środowiska Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach otwarto wystawę fotograficzną Ryszarda Kulika pt. „Gaja – nasz dom”. Dr Ryszard Kulik jest psychologiem, pracownikiem naukowym UŚ i członkiem Rady Programowej Pracowni.
18 stycznia w Warszawie, w siedzibie mazowieckiego oddziału Pracowni, miało miejsce wręczenie nagrody Dobrodzieja Przyrody Pawłowi Pawlaczykowi z Drawieńskiego Parku Narodowego.
19–20 stycznia z inicjatywy WWF w Białowieży odbyło się spotkanie organizacji ekologicznych zainteresowanych ochroną Puszczy Białowieskiej. Dyskutowany był problem wycinania przez leśników starodrzewu w związku z tzw. walką z kornikiem, wpływ organizacji ekologicznych na opracowywane obecnie operaty urządzeniowe dla nadleśnictw puszczańskich i dalsze prowadzenie kampanii białowieskiej.
20 stycznia Joanna Matusiak wyjechała na miesięczne szkolenie na Węgry organizowane przez REC, dotyczące współpracy międzynarodowej w zakresie ochrony środowiska.
15–22 stycznia Wojewoda Podkarpacki wystosował do Ministerstwa Środowiska wniosek o odstrzał 50 wilków, motywując to szkodami, jakie one rzekomo wyrządzają. Udało się nam szybko uzyskać o tym informacje i nagłośnić sprawę w mediach (m.in. artykuł Adama Wajraka z „Wyborczej”) oraz wysłać protesty do ministerstwa.
Luty
15 lutego skończyliśmy podstawowy remont I piętra ośrodka w Bystrej, dzięki czemu redakcja DŻ i Wiadomości przeniosła się do osobnego pomieszczenia.
15–17 lutego w siedzibie Pracowni w Bystrej gościli Anna Patejuk i Grzegorz Bożek z Oddziału Południowo-Wschodniego. Rozmawialiśmy o bieżącej działalności Pracowni i kwestiach związanych z organizacją koncertów i konferencji prasowej pod hasłem „Góry nie dla rury”.
17 lutego Radosław Ślusarczyk spotkał się w Warszawie z członkami Oddziału Mazowieckiego. Zorganizowano wyprawę do Puszczy Kampinoskiej oraz dyskusję o bieżących działaniach stowarzyszenia, zwłaszcza kampanii białowieskiej.
19 lutego Dariusz Matusiak wziął udział w „Szkoleniu leśnym dla nieleśników”, zorganizowanym przez Lubuski Klub Przyrodników. Poznał tam tajniki gospodarki leśnej, zwłaszcza jej (anty)ekologiczne aspekty.
21 lutego przed Ministerstwem Finansów w Warszawie odbyła się pikieta antyautostradowa jako odpowiedź na decyzję rządu o przyznaniu z budżetu państwa środków na budowę autostrad. Akcję zorganizowała Koalicja na Rzecz Sprawiedliwych Cen w Transporcie – „TIR-y na tory”, zrzeszającą dziewięć organizacji ekologicznych i społecznych (w skład których wchodzi także Pracownia), sprzeciwiających się budowie autostrad. W pikiecie wzięło udział ok. 40 osób, w tym członkowie Pracowni z oddziałów Mazowieckiego i Północno-Wschodniego. Odbył się happening utrzymany w peerelowskiej konwencji optymizmu i zapału – przedstawiał on zbieranie funduszy na budowę autostrad. Pielęgniarki deklarowały, że za darmo będą czuwać przy pacjentach – ofiarach wypadków, uczniowie i studenci prosili o zlikwidowanie wszystkich ulg na przejazdy, rolnicy zaś informowali o tym, że sprzedali swój ostatni kombajn i będą pracować gołymi rękoma. Pikiecie towarzyszyły hasła „Więcej myślenia, mniej asfaltu”, „Więcej na edukację, mniej na motoryzację”, „Żadnych dotacji do autostrad” itp.
22–23 lutego Dariusz Matusiak wziął udział w jubileuszowym XX zjeździe Klubu Przyrodników (dawniej Lubuski K.P.) w Łagowie. Kolportował tam nasze wydawnictwa, nawiązał szereg kontaktów z osobami zajmującymi się ochroną przyrody.
Marzec
8 marca Radosław Ślusarczyk wziął udział w krakowskim spotkaniu Koalicji „Ratujmy Karpaty”, na której omawiano szereg problemów związanych z niszczeniem górskiej przyrody, głównie w wyniku naporu lobby „inwestycyjno-turystyczno-rekreacyjnego”, m.in. w Popradzkim Parku Krajobrazowym.
8 marca miało miejsce otwarcie wystawy fotograficznej Jacka Zachary pt. „Bioregionalizm” na skłocie „Czarna Żaba” w Warszawie, połączone z inauguracją działalności skłotu. Wystawę zorganizował mazowiecki oddział Pracowni; na otwarciu Karolina Bielenin przedstawiła ideę bioregionalizmu i jej związki z obroną dzikiej przyrody.
8–9 marca Radosław Szymczuk i Mariusz Duchewicz uczestniczyli w pierwszym spotkaniu w ramach „Kursu Praktycznej Ochrony Przyrody” organizowanego przez Ośrodek Edukacji Ekologicznej EkoOko w Warszawie.
8–10 marca Magdalena Polkowska i Krzysztof Mazurkiewicz odwiedzili słowacką wioskę Zajeżowa, znany ośrodek bioregionalny. Pomagali w pracach gospodarskich, rozmawiali z założycielami tej wspólnoty, poznawali zasady jej funkcjonowania.
15–16 marca w Rzeszowie i Sanoku odbyły się koncerty Orkiestry p.w. św. Mikołaja i Matragony w ramach kampanii „Góry nie dla rury!”, przeciwko lokalizacji odnogi rurociągu jamalskiego w Bieszczadach i Beskidzie Niskim.
15 marca otrzymaliśmy dotację z Ambasady Kanady w wysokości ok. 7 tys. zł, z przeznaczeniem na doposażenie ośrodka w celu prowadzenia zajęć edukacyjnych z młodzieżą.
19 marca oddział mazowiecki Pracowni zorganizował w Społecznym Instytucie Ekologicznym w Warszawie spotkanie poświęcone problemom ochrony Puszczy Białowieskiej pt. „Puszcza Białowieska – czy zginie na naszych oczach?”. Spotkanie prowadził wiceprezes Pracowni, Radosław Szymczuk.
23 marca na szczycie Palenicy w Bielsku-Białej odbyła się celebracja równonocy. Rozmawiano o działaniach Pracowni, przede wszystkim o kampanii w obronie Puszczy Białowieskiej.
24 marca w ośrodku w Bystrej odbyło się spotkanie organizacyjne Zarządu, Komisji Rewizyjnej i liderów oddziałów. Omawiano strategię stowarzyszenia (kampanie, zdobywanie finansów, promocja działań stowarzyszenia, szkolenia i działania edukacyjne, dalsza część remontu ośrodka, współpraca z oddziałami, przepływ informacji itp.).
Kwiecień
11 kwietnia Radosław Szymczuk, wiceprezes Pracowni, wziął udział w konferencji pt. „Parki Narodowe dziś i jutro”, która odbyła się w Izabelinie, w dyrekcji Kampinoskiego PN. Dotyczyła ona sytuacji w PN; głównie omawiano współpracę i problemy z samorządami. Przedstawiono kilka projektów współpracy PN z samorządami oraz różnych organizacji, np. WWF, z samorządami.
11–12 kwietnia na zaproszenie Slobody Zwierat i LZ VLK na Słowacji jako przedstawiciele Pracowni gościli Joanna i Dariusz Matusiakowie. Celem ich wyjazdu był udział w międzynarodowej konferencji na temat ochrony dziko żyjących niedźwiedzi. W połowie kwietnia ukazał się w nakładzie 10 tys. egz. apel P racowni w sprawie ochrony Puszczy Białowieskiej. Jest to kartka formatu A4, z krótkim opisem problemów ochrony Puszczy, kolorowymi zdjęciami i gotowym do wycięcia listem do premiera w sprawie objęcia całej Puszczy parkiem narodowym.
16 kwietnia Radosław Szymczuk wziął udział w promocji raportu „Ocena potencjalnego wpływu sieci TINA [chodzi o sieć autostrad europejskich] na ostoje ptaków w krajach kandydujących do Unii Europejskiej”, zorganizowanej w Zamku Ujazdowskim w Warszawie. Prezentowany dokument to polskie wydanie raportu przygotowanego w ramach międzynarodowego projektu zainicjowanego przez światową federację towarzystw ochrony ptaków BirdLife International, a polegającego na monitorowaniu procesu akcesyjnego w zakresie ochrony przyrody. Raport w wersji oryginalnej wydany został w 2001 r. przez Brytyjskie Królewskie Towarzystwo Ochrony Ptaków (RSPB). Autorzy raportu przedstawiają inwestycje transportowe planowane w ramach paneuropejskich korytarzy transportowych i instytucje, które zamierzają je finansować, wskazują także spodziewane zagrożenia i proponują szereg zaleceń w celu zmniejszenia zidentyfikowanych zagrożeń. Ostoje ptaków mogą być dobrym wskaźnikiem potencjalnego zagrożenia dla przyrody, jakiego można spodziewać się w przypadku realizacji planowanych inwestycji transportowych.
22 kwietnia w siedzibie PTTK Rzeszów (ul. Matejki 2) o godz. 18. miało miejsce otwarcie wystawy fotograficznej Jana „Jano” Dareckiego pt. „Bieszczady – pierwotna puszcza bukowa”, w ramach kampanii „Góry nie dla rury!”. „Jano” współpracuje z Pracownią od wielu lat, jego zdjęcia zdobią czasem DŻ i inne pisma ekologiczne. W drugiej połowie kwietnia siedziba naszego stowarzyszenia w Bystrej była odwiedzana przez miłośników sportów ekstremalnych z bielskiego JeepKlubu. Przyczyną wizyt nie była bynajmniej chęć zapisania się do stowarzyszenia, lecz fakt odwołania za sprawą Pracowni rajdu samochodów terenowych po terenie Parku Krajobrazowego Beskidu Śląskiego. Niedoszli rajdowcy próbowali swoimi wizytami „nakłonić” nas do zmiany stanowiska w sprawie ich hobby.
Maj
9–12 maja Radosław Szymczuk i Mariusz Duchewicz wzięli udział w drugim szkoleniu „Kursu praktycznej ochrony przyrody” w Biebrzańskim PN.
12–14 maja na terenie Beskidu Śląskiego (Dolina Białki i Wapienicy) odbyło się szkolenie dla Strażników Miejsc Przyrodniczo Cennych. Wykłady i zajęcia w terenie na temat synantropizacji dzikich zwierząt, biologii lasów górskich, prehistorii, kampanii i współpracy z mediami poprowadzili dr Zbigniew Jakubiec, dr Szymon Ciapała, Bogusław Chorąży, Dariusz Matusiak i Remigiusz Okraska. Strażnicy mieli też okazję poznać życie przyrody podczas nocy spędzonych w lesie.
16 maja Radosław Szymczuk i Radosław Ślusarczyk spotkali się z Główną Konserwator Przyrody prof. Ewą Symonides. Rozmawiali głównie o Puszczy Białowieskiej. Prof. Symonides przedstawiła swój plan ochrony Puszczy: ma zamiar doprowadzić do utworzenia rezerwatów na najcenniejszych terenach Puszczy, a poza nimi gospodarka miałaby być prowadzona wg zasad, jakie panują w PN. Ma także rezerwowy plan ochrony puszczy, gdyby się nie udało zrealizować pierwszego. Twierdziła, że ma dobre układy z sejmową komisją OŚ i będą w razie czego składali propozycje oddzielnej ustawy o ochronie Puszczy Białowieskiej. Zakłada, że do realizacji tego planu potrzebuje 2 lat. Z bardziej kontrowersyjnych rzeczy: chce zwolnić dyrektora Okołowa, ponieważ uważa, że wykonał złą robotę w puszczy, nie potrafi się porozumieć z samorządami i leśnikami (chce także zwolnić dyrektora Słowińskiego PN, który też wg niej nie współpracuje z samorządami, a zwolnienie dyr. samorządy zakopiańskie z nią dobrze współpracują). Na pytanie o kornika drukarza i jego gradację odpowiedziała, że jest za wycinką zaatakowanych przez niego świerków, żeby powstrzymać jego rozprzestrzenianie. Z innych deklaracji prof. Symonides wynika, że nie pozwoli na przejście trasy Via Baltica przez Białystok (czyli Biebrzański PN, Puszczę Knyszyńską itp.), a także będzie działała w sprawie Wisły i problemu tamy w Nieszawie.
18–19 maja Joanna i Dariusz Matusiakowie odwiedzili Zakopane, gdzie spotkali się z Tomaszem Boruckim z Inicjatywy Obrony Tatr. Rozmowy dotyczyły głównie obecnej sytuacji w Tatrach i planów samorządu zakopiańskiego dotyczących modernizacji kolejki liniowej na Kasprowy Wierch. Pracownia wystąpiła w tej sprawie do burmistrza Zakopanego z żądaniem udziału na prawach strony w postępowaniu administracyjnym. Spotkanie zakończyła wizja lokalna w terenie.
20 maja odbył się w ośrodku w Bystrej warsztat przyrodniczy dla dzieci z dwóch katowickich klas V.
23 maja Dariusz Matusiak uczestniczył w spotkaniu Wojewódzkiej Komisji Ochrony Przyrody woj. śląskiego, które odbyło się w Olsztynie k. Częstochowy, a poświęcone zostało organizacji pokazów ogni sztucznych i laserów w tej miejscowości. Mimo wielu głosów przeciwnych pokazom (w tym mieszkańców Olsztyna wspieranych przez miejscowego księdza proboszcza) WKOP zaopiniowała je pozytywnie, stawiając organizatorom szereg warunków, które muszą bezwzględnie wypełnić.
24–25 maja Radosław Szymczuk wziął udział w konferencji „Edukacja w Naturze”, która odbyła się w Powsinie.
Maj – w wyniku naszych licznych interwencji, pomocy policji, straży leśnej i lokalnych dziennikarzy udało nam się zaskarżyć do bielskiej prokuratury trzech amatorów motokrosów w wersji ekstremalnej. Nagłośniliśmy problem nielegalnych rajdów oraz zmotywowaliśmy odpowiednie służby (policja, straż leśna itp.) do bardziej wytężonego działania.
Czerwiec
2 czerwca ośrodek w Bystrej gościł kilkunastu aktywistów z całej Polski, m.in. działaczy Inicjatywy Obrony Tatr. Spotkanie było poświęcone niepokojącej sytuacji, jaka ma miejsce w Tatrach w związku z planami modernizacji kolejki linowej na Kasprowy Wierch.
2 czerwca wizja lokalna 11-hektarowego rezerwatu przyrody „Morzyk” (Pogórze Cieszyńskie). Radosław Szymczuk, Leszek Bujoczek, Maciej Narczyński i Dariusz Matusiak sporządzili dokumentację fotograficzną miejsca. „Morzyk” zagrożony jest budową drogi ekspresowej S1 Częstochowa – Cieszyn. Władze wojewódzkie, w tym Wojewódzka Komisja Ochrony Środowiska, nie stanęły po stronie przyrody, wyrażając zgodę na przecięcie rezerwatu autostradą i wyłączenia z niego 1 ha terenu.
7 czerwca w Krakowie Janusz Rubisz wziął udział w spotkaniu Koalicji „Ratujmy Karpaty”, w skład której wchodzi także Pracownia. Na spotkaniu omawiano bieżące zagrożenia dla przyrody karpackiej, przede wszystkim problem zwiększenia przepustowości kolejki na Kasprowy Wierch i dalszy rozwój niszczącej przyrodę turystyki w Tatrach. Członkowie Koalicji zgodzili się sygnować przygotowany przez Pracownię list – apel do Prezydenta RP z postulatem powstrzymania prób zwiększania przepustowości kolejki. Pod tym apelem, dzięki wysiłkom Pracowni, podpisało się do dnia dzisiejszego ponad 40 organizacji ekologicznych z całej Polski. Oprócz tego omawiano także problemy antyprzyrodniczych działań w Popradzkim Parku Krajobrazowym i w Babiogórskim Parku Narodowym.
7–9 czerwca Joanna Matusiak wzięła udział w seminarium zorganizowanym przez Fundację Kultury. Było to spotkanie 12 finalistów konkursu „Małe ojczyzny – tradycja dla przyszłości”. Zaprezentowała tam projekt „Mała ojczyzna – Stabieńszczyzna”, który latem będzie realizowany na Suwalszczyźnie. Jury konkursu odwiedzi to miejsce we wrześniu, a zimą dowiemy się, czy projekt uzyska wsparcie finansowe Fundacji.
14–16 czerwca na terenie Tatrzańskiego Parku Narodowego odbyło się szkolenie dla Strażników Miejsc Przyrodniczo Cennych. Zajęcia w terenie i wykłady na temat: wpływu turystyki i narciarstwa na TPN, historii i dnia obecnego konfliktów o Tatry, a także znaczenia rytuałów dla ochrony dzikiej przyrody poprowadzili dr Wojciech Gąsienica-Byrcyn, Tomasz Borucki, Anna Targiel i Radosław Ślusarczyk. Strażnicy mieli także okazję zapoznać się z obecną sytuacją w TPN.
19 czerwca odwiedzili nas w Bystrej przedstawiciele dziesięciu organizacji ekologicznych z Białorusi, którzy w ramach kilkudniowego pobytu w naszym kraku spotkali się z polskimi organizacjami ekologicznymi. Białorusini wzięli udział w demonstracji w obronie Puszczy Białowieskiej, jaką zorganizowała Pracownia następnego dnia w Warszawie.
20 czerwca w Warszawie oddział mazowiecki przy wsparciu całej Pracowni zorganizował akcję w obronie Puszczy Białowieskiej – konferencję prasową, pokaz reklamy społecznej i demonstrację zakończoną wręczeniem urzędnikom z kancelarii Prezydenta RP pisma z postulatem ochrony całej Puszczy, tj. włączenia jej w obręb parku narodowego.
21–22 czerwca oddział mazowiecki przy udziale innych członków Pracowni zorganizował w Puszczy Białowieskiej spotkanie z okazji przesilenia letniego.
25 czerwca Joanna Matusiak i Grzegorz Bożek wzięli udział w posiedzeniu Wojewódzkiej Komisji Ochrony Przyrody w Rzeszowie, poświęconym sprawie odwołania dr Mariana Stója ze stanowiska Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody. Niestety, komisja zaopiniowała pozytywnie odwołanie dr Stója i powołanie na jego miejsce Janusza Kurnika, który będzie łączył to stanowisko ze swoją dotychczasową funkcją Dyrektora Wydziału Ochrony Środowiska. Przewodnicząca komisji odczytała list podpisany przez 26 organizacji ekologicznych (inicjatorem jego wysłania była Pracownia), w którym zostały podkreślone zasługi Mariana Stója dla przyrody oraz obawy co do nowego kandydata. W spotkaniu uczestniczyli też przedstawiciele lokalnych mediów. Dr Stójowi nie postawiono żadnych zarzutów merytorycznych, a decyzję motywowano oszczędnościami. Przedstawiciele Pracowni wręczyli mu symboliczną nagrodę Dobrodzieja Przyrody i przeprowadzili z nim krótki wywiad.
Lipiec
4 lipca w Kuźnicach odbyła się międzynarodowa akcja obywatelskiego nieposłuszeństwa, polegająca na zablokowaniu przez obrońców przyrody ruchu kolei na Kasprowy Wierch. Była spektakularnym aktem społecznego sprzeciwu wobec współpracy władz ochrony przyrody z jej niszczycielami.
5 lipca otrzymaliśmy z Urzędu Gminy Olszanica pismo informujące, że wójt tej gminy nie wydał zgody na lokalizację masztu w rezerwacie w Bezmiechowej.
19–20 lipca Radosław Ślusarczyk zajmował się promocją kampanii „Góry nie dla rury!” i działań Pracowni podczas Watry – dorocznego święta Łemków w Polsce, które odbyło się w Zdyni k. Gorlic.
19 lipca – 1 sierpnia Joanna i Dariusz Matusiak współorganizowali w imieniu Pracowni obóz artystyczno-ekologiczny w wiosce Stabieńszczyzna na ziemi suwalskiej. Odbył się on po raz czwarty, uczestnikami były głównie miejscowe dzieci. Oprócz tradycyjnego programu – warsztatów teatralnych, plastycznych i przyrodniczych – tegoroczne spotkanie uświetniło kilka imprez towarzyszących, m.in. spektakl plenerowy Teatru Węgajty, pokaz trupy cyrkowej (bez tresury zwierząt) z Niemiec, koncert bębnowy połączony z tańcem z ogniem. W obozie wzięło udział ponad czterdzieścioro dzieci, głównie z Suwalszczyzny, ale także z Niemiec, Szwajcarii i Litwy.
28 lipca w Jaworniku w Bieszczadach na corocznym festynie folkowym organizowanym przez Orkiestrę p.w. św. Mikołaja Radosław Ślusarczyk, Grzegorz Bożek prezentowali dokonania Pracowni, nasze wydawnictwa i założenia kampanii „Góry nie dla rury!”.
Sierpień
1 sierpnia „Gazeta Wyborcza” dzięki materiałom uzyskanym od Pracowni opisała skandaliczne zachowanie dyrektora Tatrzańskiego Parku Narodowego, Pawła Skawińskiego, który zasiadał w radzie nadzorczej Polskich Kolei Linowych, pobierając pensję od firmy notorycznie niszczącej tatrzańską przyrodę. Po ukazaniu się artykułu dyr. Skawiński zrezygnował z zasiadania w radzie nadzorczej. W pierwszych dniach sierpnia ruszyła nasza lokalna kampania dotycząca ochrony rezerwatu leśnego „Morzyk” (Pogórze Cieszyńskie), który ma być przecięty drogą ekspresową S1 Cieszyn – Częstochowa. Po kilku wizjach lokalnych i spotkaniach z osobami broniącego tego miejsca Pracownia skierowała pismo do Urzędu Wojewódzkiego o zmianę lokalizacji drogi ekspresowej. O naszej kampanii obszernie informowały wszystkie media lokalne (kilkanaście relacji prasowych, kilka radiowych i telewizyjnych), traktując ją jako najważniejsze wydarzenie w regionie.
3–4 sierpnia Dariusz Matusiak poprowadził zajęcia warsztatowe „Zgromadzenie Wszystkich Istot” w czasie obozu „Indiańskie lato w Bieszczadach”, który z inicjatywy grupy „Ars Vita” odbył się w Sękowcu.
5 sierpnia w Ustrzykach Dolnych Henryk Victorini (bieszczadnik znad Soliny, członek PNRWI) wraz z Dariuszem Matusiakiem interweniowali w miejscowych urzędach i nadleśnictwach w sprawie Motokrosowego Rajdu Bieszczadzkiego, który miał się odbyć na terenach cennych przyrodniczo. Niestety, mimo zapewnień organizatorów – Automotoklubu z Krosna, że kierowcy będą poruszać się tylko po trasach nie kolidujących z przyrodą, rajdowcy wjeżdżali również poza wyznaczone miejsca, m.in. w ostoje zwierząt. O popełnionych wykroczeniach została zawiadomiona policja, będziemy naciskać na nią i na miejscowych notabli, żeby sprawcy zostali ukarani, a tego rodzaju imprezy zostały na tym terenie definitywnie zakazane.
27–28 sierpnia odbyło się w Bystrej spotkanie strategiczne Zarządu, Komisji Rewizyjnej i liderów oddziałów. Dyskutowano o roli oddziałów, najważniejszych działaniach stowarzyszenia, kampaniach i sytuacji finansowej Pracowni.
Wrzesień
2 września Dariusz Matusiak wziął udział w wizji terenowej inwestycji narciarskich i turystycznych na górze Małe Skrzyczne (gmina Szczyrk). Nasze stowarzyszenie zostało poproszone o pomoc przez lokalną wspólnotę leśną, w której posiadaniu są tereny leśne i pastwiskowe na Hali Skrzyczeńskiej. Wspólnota ta od wielu lat bezskutecznie próbuje ochronić swoje ziemie przed nielegalnymi inwestycjami narciarskimi realizowanymi tam przez Gliwicką Agencję Turystyczną i gminę Szczyrk.
4 września na zaproszenie Jana Płońskiego, strażnika rezerwatu „Siedmiu Wysp” jeziora Oświn, Dariusz Matusiak gościł w Zielonym Ostrowiu (gmina Węgorzewo).
5 września Dariusz Matusiak spotkał się z dyrektorem Wigierskiego Parku Narodowego – Zdzisławem Szkiruciem.
6 września 2002 Joanna i Dariusz Matusiakowie pojechali na Suwalszczyznę, gdzie odbyło się spotkanie z jury Fundacji Kultury w sprawie dofinansowania naszego bioregionalnego projektu „Mała Ojczyzna – Stabieńszczyzna”. W spotkaniu uczestniczyli także mieszkańcy wsi, członkowie lokalnego stowarzyszenia Vida Verde i wójt gminy Krasnopol. Ogłoszenie wyników końcowych konkursu nastąpi zimą 2003 roku.
14 września Joanna Matusiak wzięła udział w ogłoszeniu wyników konkursu SEA 2002 – Nagroda Sasakawa Peace Foundation – na projekty realizowane przez organizacje pozarządowe w zakresie ochrony środowiska naturalnego. Do konkursu zgłosiliśmy projekt „Dzika Polska”. Obejmował on między innymi tworzenie sieci Strażników Miejsc Przyrodniczo Cennych, Mapę Dzikiej Polski, kampanie w obronie dzikiej przyrody. Nasz projekt został rekomendowany przez Fundację Batorego i w rezultacie otrzymał III nagrodę od fundacji SASAKAWA.
14–21 września w Beskidzie Żywieckim odbył się obóz przyrodniczo-leśny „Gaja nasz dom”. Przypadająca na połowę września pora godów jeleni, tzw. rykowisko, jest czasem wzmożonej aktywności myśliwych-kłusowników, którzy wykorzystują ten czas do nielegalnych polowań na terenach chronionych. Uczestnicy obozu mieli więc pełne ręce roboty przy przepędzaniu polskich i słowackich kłusowników poza obszary rezerwatów.
20 września odbyła się prezentacja Pracowni na konferencji „Oferta edukacyjna stowarzyszeń ekologicznych”, zorganizowanej w Warszawie przez stowarzyszenie Wspólna Ziemia podczas „Weekendu z ekologią” przy wystawie „Ziemia z nieba”.
23–26 września gościliśmy w ośrodku w Bystrej przedstawiciela angielskiej organizacj i ekologicznej „Treesponsibility”, zajmującej się ochroną lasów – Olivera Rodkera, który jest zainteresowany naszymi działaniami w Karpatach i w Puszczy Białowieskiej. Zbiera materiały dotyczące gospodarki leśnej w Polsce oraz presji turystycznej na obszary górskie. Na ich podstawie napisze artykuły, które ukażą się w anglojęzycznej prasie ekologicznej.
26–29 września Mariusz Duchewicz i Radosław Szymczuk wzięli udział w piątej części kursu praktycznej ochrony przyrody.
Październik
1 października ruszył oficjalnie największy w historii Pracowni projekt „Zielone Karpaty” – polsko-słowacki projekt zrównoważonego rozwoju terenów górskich i ochrony bioróżnorodności w Karpatach.
8 października Joanna Matusiak i Radosław Szymczuk wzięli udział w spotkaniu na temat sposobów wspierania działalności organizacji ekologicznych w Polsce. Odbyło się ono w Narodowym Funduszu Ochrony Środowiska w Warszawie. Zaprezentowali dotychczasową współpracę z Funduszem oraz propozycję zmian zasad ubiegania się o środki finansowe. W spotkaniu wzięło udział kilkadziesiąt innych organizacji ekologicznych. Prezes Funduszu wyraził m.in. gotowość na wydzielenie specjalnej puli środków na edukację ekologiczną. Padła również propozycja opracowania nowych zasad współpracy w oparciu o postulaty ekologów. Joanna Matusiak została zgłoszona jako nasza przedstawicielka do grupy roboczej, której zadaniem będzie opracowanie tychże zasad.
8 października w urzędzie gminy Jasienica Dariusz Matusiak złożył w imieniu PnrWI zastrzeżenia do projektu decyzji lokalizacyjnej drogi ekspresowej Cieszyn – Bielsko-Biała. Droga ta naruszać będzie rezerwat przyrody „Morzyk”, który ze względu na swoje wybitne walory przyrodnicze został wytypowany do sieci przyrodniczej Natura 2000.
10 października Radosław Szymczuk uczestniczył w posiedzeniu II Komisji Techniczno- Gospodarczej w sprawie opracowania wytycznych dla planu gospodarki leśnej na okres 2002–2011 – dla nadleśnictw Puszczy Białowieskiej Białowieża, Browsk, i Hajnówka. Spotkanie to decydowało w praktyce o dalszych losach Puszczy Białowieskiej. Uczestniczyli w nim przedstawiciele Ministerstwa Środowiska, Lasów Państwowych, organizacji ekologicznych, samorządów regionu, naukowcy i media. Leśnicy poszli na duże ustępstwa (nowe rezerwaty i gospodarka jak w parkach narodowych), ale nie stracili kontroli nad tym, co się będzie działo w Puszczy, a niektóre ich wypowiedzi napawają obawą co do dalszych losów Puszczy.
11 października Dariusz Matusiak uczestniczył w XI Konferencji Ochrony Zasobów Przyrodniczych Międzynarodowego Rezerwatu Biosfery w Ustrzykach Dolnych. Na konferencji poruszany był m.in. temat budowy nowego drogowego przejścia granicznego łączącego polskie Podkarpacie z ukraińskim Zakarpaciem, które miałoby przechodzić przez sam środek Bieszczadzkiego Parku Narodowego. Na szczęście, mimo nacisków ze strony władz wojewódzkich i samorządów lokalnych, Rada BPN negatywnie zaopiniowała tę inwestycję.
11 października Radosław Ślusarczyk wziął udział w spotkaniu zorganizowanym z inicjatywy „Młodzi dla Szczyrku”. Spotkanie to dotyczyło problemów funkcjonowania Gliwickiej Agencji Turystycznej właściciela wyciągów na Małym Skrzyczanym. Na sali znalazły się wszystkie zainteresowane strony konfliktu: Wojewoda Śląski, burmistrz Szczyrku, przedstawiciele nadleśnictwa i właściciele terenów użytkowanych przez GAT. Pracownia przedstawiła listę zniszczeń przyrody na terenie Hali Skrzyczyńskiej i Hali Pośredniej.
14 października Dariusz Matusiak spotkał się w Krakowie z prof. Zbigniewem Mirkiem, przewodniczącym Rady Tatrzańskiego Parku Narodowego. Tematem przewodnim spotkania były aktualne problemy w Tatrzańskim Parku Narodowym.
17 października spotkaliśmy się w Bystrej z Jurem Lukacem ze słowackiego stowarzyszenia VLK. Podpisaliśmy z nim umowę dotyczącą współpracy w ramach projektu „Zielone Karpaty”. Rozmawialiśmy również o naszej pomocy w sprawie zbierania pieniędzy na wykup lasu na Słowacji.
18–20 października Radosław Szymczuk wziął udział w konferencji „Natura 2000 – realizacja programu w Polsce i innych krajach akcesyjnych oraz w UE”, która odbyła się w Kamienicy (Gorczański Park Narodowy). Wzięli w niej udział przedstawiciele kilkudziesięciu organizacji z Polski i z zagranicy, zespół realizujący program Natura 2000 w Polsce oraz przedstawiciele Ministerstwa Środowiska i Gorczańskiego PN. Omawiany był stan realizacji programu i problemy, jakie są i wynikną w przyszłości przy jego realizacji. W Polsce sytuacja jest niewesoła, brak pieniędzy, brak ludzi do realizacji, brak powiązań z polityką transportową i rolną, nieobecność Natury 2000 w strategiach rozwoju Polski i poszczególnych województw ani w planach zagospodarowania przestrzennego gmin, brak szkoleń dla samorządów. Wszystko to sprawia, że Natura 2000 z szansy na skuteczną ochronę naszej przyrody może się stać kolejnym nic nie znaczącym projektem. Z ustaleń POE po konferencji można wymienić: lobbing na nową ustawę ochrony przyrody, aby znalazły się tam zapisy dotyczące Natury 2000; starania, aby Natura 2000 znalazła się w strategiach rozwoju Polski i poszczególnych województw; uzupełnienie listy propozycji obszarów do sieci; stworzenie mapy konfliktów związanych z obszarami objętymi Naturą 2000.
21 października odwiedził nas w Bystrej Przemysław Czajkowski z GEF, z którym omawiane były sprawy remontu ośrodka.
26 października w Pałacu Młodzieży w Katowicach odbyły się warsztaty ekologiczne dla młodzieży. Dotyczyły one zagrożeń ekologicznych w górach oraz dzikiej przyrody w Polsce.
25–27 października w Karkonoskim Parku Narodowym odbyło się trzecie w tym roku szkolenie Strażników Miejsc Przyrodniczo Cennych, które poprowadził Dariusz Matusiak. Strażnicy spotkali się z dyr. Mocholą (KPN) oraz z naukowcami zajmującymi się ochroną przyrody Karkonoszy, a głównym tematem spotkania były problemy KPN w związku z presją lokalnych samorządów na wyłączenie kolejnych terenów należących do parku narodowego i rozwijanie na nich narciarstwa zjazdowego. W szkoleniu wzięło udział 16 strażników z różnych regionów Polski. Silnie reprezentowana na spotkaniu grupa osób z regionu dolnośląskiego chce się w najbliższym czasie zająć się obroną przyrody KPN przed inwestycjami narciarskimi. Podczas szkolenia zapadła również decyzja o reaktywowaniu oddziału Karkonoskiego PNRWI, którego liderem pozostanie w dalszym ciągu Jarosław Malejewski.
25–27 października w Łodzi odbył się I festiwal organizowany przez redakcję kwartalnika „Obywatel” pt. „Świat bez globalizacji. Życie po kapitalizmie”. Gościem specjalnym był znany uczestnik ruchu antyglobalizacyjnego, dr David Korten z USA, który przyjechał na specjalne zaproszenie „Obywatela” i dał wykład na temat skutków globalizacji gospodarki na świecie. Przyjazd Kortena połączony został z polskim wydaniem jego książki pt. „Świat po kapitalizmie. Alternatywy dla globalizacji”. Na festiwalu można było usłyszeć sporo interesujących wykładów, m.in. Andrzeja Gwiazdy o elementach wspólnych komunizmu i globalizmu, a także obejrzeć interesujące filmy dokumentalne, m.in. o zmianach, jakie powstały w Ameryce na skutek budowy autostrad pt. „Wpuszczeni w korek”, czy o skutkach globalizacji dla tradycyjnej społeczności tzw. Małego Tybetu w Indiach pt. „Ucząc się od Ladakh”. Ostatni dzień festiwalu poświęcony był prezentacji inicjatyw związanych z „Obywatelem”. Pracownię zaprezentowała Joanna Matusiak. Na przełomie października i listopada odbyła się batalia o zachowanie w stanie naturalnym Łąk Nowohuckich (60 ha), cennego przyrodniczo terenu, który władze miasta Krakowa chciały przeznaczyć na pola golfowe. Pracownia wraz z Porozumieniem dla Dzikiej Przyrody skierowała w tej sprawie list protestacyjny do Prezydenta Krakowa. Sprawa zakończyła się sukcesem! Inwestor pól golfowych, firma Green Investment, pod naciskiem organizacji społecznych oficjalnie wycofała się z tego pomysłu.
Listopad
8 listopada w Międzybrodziu Żywieckim Radosław Szymczuk uczestniczył w konferencji o faunie Beskidów Zachodnich pt. „Wybrane gatunki zagrożonych zwierząt na terenie parków krajobrazowych w Beskidach i sposoby ich ochrony”. Na konferencji omawiano stan aktualny i problemy ochrony takich zwierząt, jak niedźwiedź, wilk, ryś, bóbr europejski, głuszec, nietoperz, rak szlachetny i chrząszcz podkorowy.
15 listopada w czechowickim LO Anna Targiel poprowadziła prelekcję na temat działań na rzecz ochrony dzikiej przyrody.
15–17 listopada w ośrodku w Bystrej oraz w lesie na przełęczy Kołowrót w Dolinie Białki odbyło się „Szkolenie wspinaczkowe ABC”. Kilkunastu uczestników warsztatu miało okazję wgłębić się w tajniki wspinaczki leśnej, nauczyć się obsługi sprzętu alpinistycznego, stosowania go przy wchodzeniu na drzewa i konstrukcje metalowe oraz budowania stanowisk dla ptaków.
16–17 listopada gościł w naszym ośrodku w Bystrej reżyser filmów dokumentalnych (m.in. poświęconych mniejszościom narodowym, bioregionalizmowi, sztuce i filozofii) – Waldemar Czechowski. Jest on razem z Pracownią organizatorem projektu „Mała Ojczyzna – Stabieńszczyzna”.
16 listopada znaczna część bystrzańskiej ekipy brała czynny udział w festiwalu „Wielokulturowość w Karpatach”, organizowanym przez zaprzyjaźnione z nami stowarzyszenie „Olszówka”. W programie była m.in. wystawa zdjęć, prelekcje na temat mniejszości narodowych, filmy dokumentalne na temat Cyganów i Łemków, występy zespołów ludowych i pokazy slajdów.
18 listopada w szkole podstawowej nr 29 w Bielsku odbyły się warsztaty ekologiczne w ramach projektu „Zielone Karpaty”.
20 listopada z inicjatywy PNRWI odbyło się w Bystrej zebranie osób poszkodowanych w związku z nielegalną rozbudową inwestycji narciarskich na Hali Pośredniej w gminie Szczyrk.
28 listopada przed sądem rejonowym w Zakopanem miała miejsce akcja solidarności z osobami, które zostały postawione przed wymiar sprawiedliwości za bezkompromisową, ochronę przyrody Tatrzańskiego Parku Narodowego, blokując w lipcu br. kolejkę linową na Kasprowy Wierch. Okazją do tego był proces trzech osób, które tego dnia miały rozprawę sądową. Na akcję licznie przybyli dziennikarze z lokalnych i ogólnopolskich mediów.
28 listopada w Zakopanem miało miejsce spotkanie przedstawiciela PNRWI, Dariusza Matusiaka, z przedstawicielami samorządów lokalnych. Tematem spotkania była ochrona Tatr i program Natura 2000. Listopad był miesiącem bardzo gorącym dla kampanii tatrzańskiej. W Zakopanem odbyły się procesy osób, które brały udział w blokadzie kolejki na Kasprowy Wierch w lipcu bieżącego roku.
Grudzień
4 grudnia w Krakowie Radosław Ślusarczyk wziął udział w spotkaniu koalicji „Ratujmy Karpaty” skupiającej 10 organizacji ekologicznych. Spotkanie poświęcone było ochronie przyrody karpackiej, tworzeniu nowych obszarów chronionych, a także interwencjom przyrodniczym.
5 grudnia w Zakopanem odbyło się spotkanie w redakcji „Tygodnika Podhalańskiego” w sprawie ochrony przyrody Tatr w związku z programem Natura 2000. Wzięli w nim udział przedstawiciele samorządów tatrzańskiego i społeczności lokalnej oraz dziennikarze. Pracownię reprezentował Dariusz Matusiak
6 grudnia w Zakopanem przedstawiciel PNRWI, Dariusz Matusiak, spotkał się z przedstawicielami Tatrzańskiego Parku Narodowego i przedstawicielami społeczności lokalnej w sprawie ochrony dziedzictwa przyrodniczego Tatr i programu Natura 2000.
10 grudnia w Warszawie Pracownia zorganizowała konferencję prasową, na której przedstawiony został apel do Ministra Środowiska podpisany przez ponad 80 profesorów, domagających się odstąpienia od rozbudowy kolejki linowej na Kasprowy Wierch. Na konferencji stanowisko naukowców reprezentowali prof. Wierzbicki, Andrzejewski i Lefeld. Na dzień dzisiejszy pod apelem podpisało się 105 profesorów. Inicjatywa ta stała się tematem licznych artykułów prasowych i programów telewizyjnych oraz radiowych.
12 grudnia w Starym Sączu Radosław Ślusarczyk i Dariusz Matusiak spotkali się z dyrektorem Popradzkiego Parku Krajobrazowego. Tematem spotkania były niepokojące wieści z tego terenu, dotyczące budowy nowej infrastruktury narciarskiej na terenach cennych przyrodniczo.
16 grudnia w Krakowie Dariusz Matusiak uczestniczył w spotkaniu wojewody małopolskiego z przedstawicielami samorządów lokalnych i dyrekcji Popradzkiego Parku Krajobrazowego. Żądania samorządów dotyczące budowy inwestycji narciarskich na terenie PPK poparł wojewoda. Szykujemy w tej sprawie kontratak.
16 grudnia Marcin Korniluk i Radosław Szymczuk uczestniczyli w konferencji „Transportowe inwestycje liniowe a europejska sieć obszarów chronionych Natura 2000”, która odbyła się w GDDKiA w Warszawie. Spotkanie dotyczyło przyszłych konfliktów budowy autostrad i innych inwestycji liniowych z obszarami cennymi przyrodniczo – projektowana Via Baltica przysparza drogowcom wiele problemów.
20 grudnia w zakopiańskim Urzędzie Miasta odbyła się rozprawa administracyjna dotycząca rozbudowy kolejki linowej na Kasprowy Wierch. Pracownię reprezentował na niej prawnik, Tomasz Siwiński.
21–22 grudnia w Białowieży odbyło się spotkanie z okazji przesilenia zimowego oraz Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie członków PnrWI.
II.
